Vấn đề trang phục của người Việt cổ

Các vị vua Hùng, vị Tổ mà mùng 10-3 hàng năm người Việt chúng ta vẫn kính ngưỡng, trân trọng tổ chức giỗ Tổ ở quy mô quốc gia, các vị cũng được lấy tên đặt cho thời đại đầu tiên của dân tộc mình, thời đại Hùng Vương, với giai đoạn khảo cổ được các nhà khảo cổ Việt Nam xác nhận là từ thời Phùng Nguyên cho tới Đông Sơn. Các vị trong tâm thức của dân tộc được kính trọng như thế, nhưng bấy lâu nay, hình ảnh Tổ Tiên thời Hùng Vương trong tâm thức của người Việt được mặc định là cởi trần, đóng khố, đeo lá cây, kể cả vua Hùng, những người nắm giữ quyền lực chính trị và tâm linh cao nhất, cũng thế! Vấn đề này quả thực nhức nhối, gây ra hiểu lầm nghiêm trọng trong cách nhìn nhận quá khứ dân tộc của người Việt nói chung. Nó vừa mâu thuẫn với tâm thức của người Việt, lại vừa mâu thuẫn với những phát hiện khảo cổ. Chúng tôi cho rằng, đã tới lúc chúng ta thức tỉnh, nhìn nhận lại thời đại cội nguồn của dân tộc, cuộc sống của họ không hề kém văn minh như chúng ta vẫn tưởng.
1. Từ những chiếc khuy đồng:
Những chiếc khuy 4 nút đã quá quen thuộc với chúng ta ngày nay, nó xuất hiện trên mọi trang phục của người hiện đại. Thế nhưng, nó không chỉ xuất hiện gần đây, mà đã có lịch sử từ rất lâu đời. Cách nay hơn 2000 năm, người Việt cũng đã tự mình tạo nên những chiếc khuy như thế, chúng tôi nhận thấy chúng hoàn toàn giống với những chiếc khuy hiện đại.
Khuy thời văn hóa Đông Sơn. [Trịnh Sinh]
Đây là những chiếc khuy đồng thời văn hóa Đông Sơn, được phát hiện tại di tích Gò Quê, cùng nhiều hiện vật Đông Sơn khác. Theo tiến sĩ Khảo cổ học Nguyễn Việt, thì loại khuy này cũng từng được thấy sớm nhất ở Việt nam trong mộ Việt Khê (Hải Phòng), mộ Đông Sơn muộn ở Đại Trạch (Bắc Ninh).
Tới đây chắc hẳn bạn đọc cũng đã tự đặt cho mình một nghi vấn về trang phục thời Hùng Vương, có đúng là các cụ nhà mình chỉ cởi trần, đóng khố, đeo lá cây hay không? Những chiếc khuy này dẫn chúng ta tới một kết luận rất quan trọng: trang phục của người Việt thời Hùng Vương đã rất tiến bộ, và đa dạng kiểu cách, chứ không hề giản đơn, hoang dại như hình ảnh chúng ta vẫn thấy.
2. Thời tiết thời kỳ Đông Sơn:
Địa bàn sinh sống của người Việt xưa kia là ở vùng miền Bắc Việt Nam và Nam Trung Hoa, nơi có mùa đông lạnh giá, thậm chí  còn có cả băng tuyết nữa. Nhìn vào thời tiết của thời điểm ngày nay, chúng ta cũng có thể nhận thấy được rằng thời kỳ cách nay hơn 2000 năm chỉ có thể lạnh hơn, chứ không thể ấm hơn ngày nay được, vậy, Tổ Tiên chúng ta cởi trần đóng khố liệu có chống chịu được thời tiết khắc nghiệt trong mùa đông?
Biểu đồ nhiệt Trái Đất. Có thể thấy cách nay 2000 năm thời tiết lạnh giá hơn so với ngày nay.
Thời tiết cách nay 2000 năm lạnh giá hơn, việc cởi trần, đóng khố như một trang phục đặc trưng suốt 4 mùa là hoàn toàn không phù hợp với thực tế thời tiết!
3. Dệt vải:
Dệt vải là cơ sở quan trọng để chứng minh cho vấn đề trang phục của người Việt thời Hùng Vương, dọi xe sợi, vật dụng cơ bản của nghề dệt vải, đã xuất hiện hết sức phổ biến từ thời văn hóa Phùng Nguyên (cách ngày nay 4000 năm), và tới thời Đông Sơn, thì cơ bản nghề dệt vải của người Việt đã rất phát triển, theo khảo cổ học, thì vải chiếm một vai trò chủ đạo trong các mộ táng, chứng tỏ rằng trong đời sống của người Việt, nó còn phổ biến hơn nữa!
– Khoa khảo cổ đã tìm thấy rất nhiều dọi xe sợi trong các di chỉ thuộc giai đoạn văn hóa Phùng Nguyên cách nay 4.500 năm. GS.TS Hán Văn Khẩn, Viện khảo cổ học Việt Nam xác nhận: “Dọi xe chỉ tìm thấy khá phổ biến trong văn hóa Phùng Nguyên. Nó được làm bằng đất sét tương đối mịn hoặc tương đối thô… Dọi xe sợi có đường kính trung bình 0,6 – 2cm… Như vậy, nghề dệt vải đã phổ biến trong văn hóa Phùng Nguyên. Cư dân văn hóa này ít nhất có hai loại vải mặc, đó là vải vỏ cây và vải dệt từ sợi”.
Dọi xe sợi văn hóa Phùng Nguyên. [Tạ Đức]
– Khảo cổ học Việt Nam phát hiện nhiều vết tích vải vóc bao bọc trên các đồ sứ, đồ đồng, nhất là trong các mộ táng. Tại Bắc Bộ Việt Nam tìm thấy dấu vết các loại vải sớm trong các di tích Châu Can, Phùng Nguyên, Đồng Đậu, chứng tỏ người Phùng Nguyên đã biết dệt vải (Lê Văn Lan, Trịnh Minh Hiên [1973: 236]). [Nguyễn Ngọc Thơ]
– Một số mộ táng thời Hùng Vương ở Lâm Thao (Phú Thọ) thuộc giai đoạn văn hóa Gò Mun cách nay 3.000 năm thấy rõ vết vải liệm trên hài cốt. Các mộ Châu Can (Hà Tây cũ), mộ Việt Khê (Hải Phòng) thuộc văn hóa Đông Sơn cách nay 2.800 năm đến thế kỷ II trước công nguyên, đều có vải liệm.
Vải thời văn hóa Đông Sơn. [Nguyễn Việt]
– Năm 2005 hai tiến sĩ khảo cổ học Nguyễn Việt và Bùi Văn Liêm hợp tác với hai tiến sĩ khảo cổ học người Úc, khai quật ngôi mộ ở Đông Xá (Hưng Yên) có niên đại 2.100 (+_60 năm). Trong ngôi mộ tìm thấy một tấm vải liệm còn nguyên vẹn, bên trong còn bọc vài lớp vải nữa… Họ kết luận: “Dữ liệu vải sợi của đội khảo cổ Việt Nam – Úc ở Đông Xá khẳng định rằng, nghề dệt vải đã phát triển trong thời đại kim khí ở Bắc Việt Nam và rằng vải giữ vai trò trung tâm trong mộ táng Đông Sơn, không chỉ cho trang phục mà còn làm chiếu, vải bọc và vải liệm”. [Vũ Kim Biên]
4. Kết luận:
Qua những bằng chứng đã nêu ở trên, chúng tôi cho rằng đã đủ cơ sở để khẳng định được rằng người Việt có trang phục, không chỉ có trang phục, mà còn tiến bộ và đa dạng. Đã tới lúc chúng ta cần phải thay đổi nhận thức về Tổ Tiên của mình, họ không hề dã man, không hề kém văn minh hơn chúng ta ngày nay. Sự thay đổi đó nên bắt đầu từ trang phục, từ nhận thức Tổ Tiên có trang phục đầy đủ như chúng ta ngày nay. Thay đổi cách nhìn nhận về quá khứ của dân tộc, chúng ta sẽ trân trọng những giá trị của nền văn hóa cổ đáng tự hào mà Tổ Tiên của chúng ta đã xây dựng nên.
22
1033 lượt xem
22
1
1 bình luận