Hôm nay tôi có đọc được tin: Hà Nội dự kiến cấm xe máy động cơ đốt trong đi vào khu vực vành đai 1 thay vì cấm toàn thời gian như thủ tướng nói vào 12/7/2025. Trong đó cũng có nhiều vấn đề đáng bàn tới cụ thể dự thảo như sau
"UBND TP Hà Nội vừa trình Hội đồng Nhân dân (HĐND) thành phố dự thảo Nghị quyết quy định về Vùng phát thải thấp, trong đó đề xuất phương án hạn chế xe máy xăng theo khung giờ hoặc khu vực, thay vì cấm tuyệt đối. Đây là sự điều chỉnh quan trọng nhằm cân bằng giữa mục tiêu cải thiện chất lượng không khí với việc đảm bảo sản xuất kinh doanh và sinh kế của người dân.
Điều chỉnh lộ trình: Từ cấm tuyệt đối sang giới hạn theo khung giờ
Việc thiết lập "Vùng phát thải thấp" là một trong những giải pháp căn cơ của Hà Nội nhằm kiểm soát nguồn ô nhiễm không khí, vốn đang là vấn đề nhức nhối khi nồng độ bụi PM2.5 trung bình tại Thủ đô vượt gần hai lần quy chuẩn quốc gia. Thành phố đã xác định phát thải từ phương tiện giao thông đường bộ, đặc biệt là xe máy, chiếm tới 58-74% tổng nguồn ô nhiễm.
Tuy nhiên, đề xuất cấm xe máy xăng trong các khu vực trọng điểm đang đứng trước sự điều chỉnh lớn.
Trước đó, Chỉ thị số 20 ngày 12/7/2025 của Thủ tướng Chính phủ đã nêu rõ lộ trình đến ngày 1/7/2026, Hà Nội phải tổ chức chuyển đổi phương tiện để không còn xe máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch lưu thông trong Vành đai 1 (tức là cấm toàn thời gian).
Trong Tờ trình mới gửi HĐND, thành phố lại đề xuất áp dụng biện pháp cấm xe môtô, xe gắn máy chạy xăng theo khung giờ/thời điểm hoặc khu vực tại các vùng phát thải thấp.
Lộ trình giãn cách
Theo dự thảo, Vùng phát thải thấp sẽ được xác định tại các khu vực bảo vệ nghiêm ngặt, khu vực thường xuyên ùn tắc giao thông nghiêm trọng (mức độ D đến F), hoặc khu vực có chất lượng không khí dưới mức trung bình.
Lộ trình áp dụng sẽ diễn ra qua nhiều giai đoạn:
Giai đoạn thí điểm (từ 1/7/2026): Áp dụng tại một số khu vực trọng điểm trong Vành đai 1, bao gồm 9 phường trung tâm như Hoàn Kiếm, Cửa Nam, Giảng Võ.
Giai đoạn mở rộng (từ 1/1/2028): Mở rộng ra toàn bộ Vành đai 1 và một phần Vành đai 2 trở vào, bao gồm 14 phường.
Giai đoạn chiến lược (từ 1/1/2030): Tiếp tục mở rộng phạm vi ra Vành đai 3 trở vào, tổng cộng 36 phường, xã.
Ngoài việc giới hạn xe máy xăng, các biện pháp khác cũng được áp dụng đồng bộ, bao gồm cấm xe máy kinh doanh vận tải (xe ôm công nghệ) lưu thông trong vùng, hạn chế tiến tới cấm ô tô không đạt chuẩn khí thải mức 4, và cấm lưu thông xe tải trên 3,5 tấn sử dụng nhiên liệu hóa thạch. Thành phố cũng đặt mục tiêu 100% taxi đầu tư mới phải chuyển sang sử dụng năng lượng sạch/xanh từ 1/7/2026.
Theo: VTV"


Tôi có một số ý kiến như sau:
-Thứ nhất là rào cản trong việc chuyển đổi taxi thành xe điện tôi rất hoan nghênh nhưng lộ trình tới 1/7/2026 là quá gấp và có nhiều hệ lụy:
+Chi phí đầu tư cho một chiếc xe thuần điện nếu cùng phân khúc, tính năng vận hành, công nghệ an toàn chắc chắn cao hơn xe động cơ đốt trong. Việc bắt buộc 100% sẽ tạo áp lực lên các doanh nghiệp kinh doanh vận tải đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ. Chi phí đầu tư cao còn dẫn đến tăng giá thành và giảm cạnh tranh.
+Hạ tầng trạm sạc ở nước ta chưa thể đáp ứng cho lượng xe dịch vụ lớn như thế kể cả hãng xe có nhiều trạm sạc nhất như Vinfast cũng chưa thể đáp ứng được. Ta có thể thấy rằng ngay cả ở những trạm xăng truyền thống khi mỗi xe chỉ mất vài phút tiếp nhiên liệu cũng xảy ra ùn ứ kéo dài trong khi đó để 1 chiếc xe điện sạc đầy mất vài tiếng hơn nữa quãng đường đi được trong 1 lần sạc đầy của 1 chiếc BEV không bằng 1 bình nhiên liệu của xe động cơ đốt trong và còn nhiều hơn với 1 chiếc HEV. Trong khi đó taxi còn là phương tiện kinh doanh cần hoạt động liên tục cần sạc nhanh và linh hoạt. Hạ tầng trạm sạc ở Hà Nội không thể đáp ứng được.
+Đề xuất của tôi như sau: Nên áp dụng một lộ trình tăng dần (ví dụ: 30% năm 2026, 60% năm 2028, 100% năm 2030) và tập trung hỗ trợ bằng chính sách ưu đãi thuế, phí thay vì chính sách cấm đoán tuyệt đối để thị trường tự điều chỉnh. Bằng chứng là những năm gần đây bằng những chính sách ưu đãi xe điện ở nước ta đã vượt qua xe động cơ đốt trong về doanh số bán như trong tháng 10 vừa qua có tới 5/10 xe bán chạy nhất là xe điện trong đó 4 mẫu bán chạy nhất là xe điện.


-Thứ hai là vấn đề cấm xe tải trên 3.5 tấn việc cấm xe tải trên 3,5 tấn chạy nhiên liệu hóa thạch sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến vận chuyển hàng hóa thiết yếu vào khu vực trung tâm:
+Hiện tại trên đường theo như tôi quan sát 100% xe tải là xe diesel việc chuyển 100% xe trên 3.5 tấn thành xe điện là điều không thể vì một chiếc xe tải như vậy có giá thành rất cao và đòi hỏi một công nghệ pin rất tốt vì tải trọng là vấn đề lớn nhất với quãng đường đi được của xe BEV (chưa kể tới việc vị trí đặt 1 bộ pin và hệ thống giải nhiệt lớn chi bộ pin lên xe tải là rất khó vì đầu xe tải có diện tích khá bé). Chưa kể ta cần những trạm sạc chuyên biệt (DC công suất lớn) điều mà Hà Nội chưa có. Nếu các xe tải này bị cấm, chi phí logistics và vận chuyển hàng hóa thiết yếu (thực phẩm, vật liệu xây dựng...) sẽ tăng cao, đẩy giá cả sinh hoạt lên người tiêu dùng.


- Thứ ba tôi hoàn toàn ủng hộ việc hạn chế và tiến tới cấm xe máy động cơ đốt trong (đặc biệt là xe cũ) trong vùng phát thải thấp để cải thiện chất lượng không khí. Tuy nhiên, xe máy là sinh kế và phương tiện di chuyển chính của hàng triệu người dân, việc cấm 100% không khả thi. Việc Hà Nội điều chỉnh từ "cấm tuyệt đối" sang "giới hạn theo khung giờ/khu vực" là một bước đi đúng đắn, nhưng cần bổ sung cơ chế linh hoạt hơn:
+Thay vì cấm tuyệt đối sau một giai đoạn, thành phố nên nghiên cứu áp dụng quản lý theo lượt ra vào như sau:
++Mỗi xe máy (hoặc hộ gia đình) trong khu vực Vành đai 1 có thể được cấp một số lần đi vào vùng phát thải thấp nhất định trong năm (ví dụ: 12-24 lượt/năm).
++Mục đích: Đảm bảo người dân vẫn có thể dùng phương tiện cá nhân cho những công việc thực sự cần thiết (như khám bệnh, chuyển đồ đạc gấp, v.v.).
+Lộ trình: Cần một lộ trình giãn cách minh bạch và kéo dài hơn (ví dụ: đến năm 2035) để người dân có đủ thời gian chuẩn bị tài chính và chuyển đổi sang xe điện, đặc biệt là khi phạm vi mở rộng đến Vành đai 3 vào năm 2030.


-Thứ tư Tôi hoàn toàn ủng hộ đề xuất hạn chế tiến tới cấm ô tô không đạt chuẩn khí thải mức 4.
+Đây là giải pháp công bằng và khoa học nhất. Thay vì cấm một loại nhiên liệu hay một loại phương tiện cụ thể, việc áp dụng tiêu chuẩn khí thải trực tiếp nhắm vào những phương tiện gây ô nhiễm nhất, buộc chủ phương tiện phải bảo dưỡng hoặc thay thế xe cũ, nhằm đảm bảo chất lượng không khí chung. Hoặc ta có thể làm như các nước phương Tây khi họ áp dụng những chuẩn khí tải (euro 3 4 5 6 6d) và nếu ai muốn dùng xe mức chuẩn khí thải thấp hơn quy định cần đóng một khoản thuế lớn (đủ để họ cân nhắc kỹ hoặc bắt buộc đổi xe khi xe quá cũ).


Lời kết:
Với tôi chính sách không chỉ vì môi trường mà còn phải vì con người
Việc chuyển đổi sang một thủ đô xanh hơn, sạch hơn là con đường tất yếu. Hãy để quá trình này diễn ra một cách công bằng, hợp lý, và mang tính xây dựng. Chính quyền và người dân cần cùng nhau tìm ra cầu nối hợp lý giữa xăng và điện.
Chúng ta đồng thuận với mục tiêu cải thiện chất lượng không khí và ủng hộ mạnh mẽ việc áp dụng các tiêu chuẩn khí thải nghiêm ngặt. Nhưng Thành phố cần xem xét lại tính cấp bách của các lộ trình.


Bạn nghĩ sao về các đề xuất này? Hãy chia sẻ ý kiến của ở dưới bình luận nhé
Đây là bài blog đầu tiên của tôi rất mong nhận được phản hồi và thảo luận từ các bạn độc giả.
Bài viết gốc: https://swankbubbles.blogspot.com/2025/11/y-kien-ca-nhan-ve-du-thao-vung-phac.html?m=1