Tâm trí lạc lối: Tại sao chúng ta rời xa mục tiêu?

Với xã hội hiện đại ngày nay việc tập trung làm một việc gì đó thực sự là rất khó. Điển hình là bản thân tôi trước đây việc tập trung dài hạn cho một sở thích hoặc là học một kiến thức mới đối với tôi khá là dễ dàng. Tôi có thể dành hàng giờ đề nghiên cứu , học, đọc và tìm hiểu đến khi nào mà bản thân thấy nó trở thành một thói quen khó bỏ thì tôi sẽ đổi sang một thói quen hoặc kiến thức mới khác. Nhưng hiện tại bây giờ với tôi thực sự đó là một điều khá là khó và mơ hồ, lúc nào tôi cũng chọn cho mình những sở thích , thói quen rất tốt nhưng lại được lâu lắm là chỉ 1 tuần sau thì đâu lại vào đó , cuốn sách được xếp gọn ngăn nắp, bộ bài được xếp gọn gàng và đặc biệt là hàng đống tài liệu được lưu trên máy tính đang xem dở nhưng vẫn bỏ dở. 

Tôi thực sự không biết mình đang làm gì nữa tôi cũng đã thử tìm kiếm những video nói về động lực, xây dựng thói quen nhưng đâu lại vào đấy cảm giác cả thèm chóng chán lại xuất hiện. Tôi đã tìm thấy được 2 lý do lớn: Thứ nhất bộ não của tôi bị ảnh hưởng từ dopamine của video ngắn khiến não cần nhiều kích thích hơn những sở thích, hay kiến thức mới không đủ khả năng để đáp ứng cho nó dẫn đến hệ luỵ như bây giờ và lý do thứ hai là bánh vẽ của bản thân quá lớn luôn xây dựng các mục tiêu dài hạn trước các mục tiêu ngắn hạn vì vậy hệ thống thói quen mới sẽ sớm sụp đổ.

Những video ngắn, mạng xã hội chúng luôn biết cách kính thích và xoa dịu chúng ta, khi chúng ta xem một chủ đề ưu thích nó sẽ luôn suggest chủ đề đó để chúng ta lướt không rời hoặc những thước phim ngắn đang xem giữa chừng thì cụt hứng khiến chúng ta phải mày mò tìm kiếm tiếp những video mới điều đó khiến chúng ta sa đà vào ứng dụng. Kết quả là từ 10 - 15 lên thành 1 tiếng 2 tiếng đó là điều bình thường. Người ta gọi với thuật ngữ chung là não thối (brain rot) càng ngày xem càng nhiều thì não chúng ta càng thối , không xem thì  chúng ta có cảm giác trống rỗng thèm muốn, không làm được gì tới nơi tới chốn cả.

Có thể ai trong chúng ta cũng xây dựng cho mình một danh sách các thói quen tốt những mục tiêu dài hạn như trở thành một người nói tiéng anh giỏi, có hiểu biết về một cái gì đó, rồi là bậc thầy của môn học này môn học kia. Tôi gọi đây là những mục tiêu dài hạn hay còn gọi là bánh vẽ của cá nhân. Bạn đã thực sự chắc chắn mình sẽ làm được không, tôi thì tôi chắc chắn là khó đạt được nếu chỉ ghi những mục tiêu dài hạn như vậy mà không có một mốc thời gian cụ thể. Dần dần sẽ làm bản thân cảm thấy chán với mục tiêu đề ra và bùm rụng giữa đường khi sắp đến thành công.

Video ngắn: Thực sự video ngắn không xấu như mọi ngừoi nghĩ nếu biết tận dụng thì chúng ta có thể chắt lọc thông tin rất nhanh.

Giải pháp thì có khá là nhiều nhưng tôi cho rằng đây là những giải pháp bản thân đã áp dụng và có hiệu quả:

- Ép bản thân xem dì xem lại nhiều lần đến khi nào cảm thấy nắm được hết ý của video đó rồi chuyển sang video khác thời gian đầu sẽ là khá khó chịu bạn có thể lướt video tức thì nhưng tin tôi dì nếu bạn cố gắng lặp lại cho não mình ghi nhớ thì não vừa được giải trí khi xem video ngắn vừa được học thêm kiến thức quá là hời rồi.

- Đặt khung giờ xài mạng xã hội, tắt thông báo: Cách này thì khá là nặng đô với người mới sau khi đạt được kết quả ở giải pháp 1 rồi hãy qua giải pháp này.

- Cố gắng thay vì lướt điện thoại hay mạng xã hội hãy xem 1 video trên YouTube về bất cứ chủ đề nào cũng được đừng tua hãy cố gắng xem hết để não tập làm quen lại với sự tập trung.

- Những lúc mông lung không biết làm gì thì hãy ngồi viết, viết bất cứ thứ gì bạn cảm thấy có thể viết được, mô tả về một người bạn, viết về cảm xúc bên trong bạn, viết gì cũng được bấm đồng hồ 15 - 30p tắt thiết bị điện thoại để xa ra không để nó làm phiền.

Bánh vẽ mục tiêu dài hạn: Đó là thành công trong tương lai của bạn và là ước mơ của bản thân ai cũng có quyền được vẽ cho mình mục tiêu tương lai như vậy nhưng để mục tiêu có thể thành công được thì cần phải có những giải pháp tốt trên con đường thực hiện mục tiêu đó.

- Luôn chia nhỏ mục tiêu lớn thành các mục tiêu nhỏ, có thời gian có checklist rõ ràng khi thực hiện xong một mục tiêu hãy đánh cho nó 1 dấu tích. Nó giống như bạn đang làm cho mình một habit tracker vậy. Khi bạn thấy mình tích được nhiều nó sẽ thúc đẩy bản thân bạn thực hiện.

- Xây dựng hệ thống thử thách cho bản thân, các này tôi không biết trình bày làm sao có thể kiểm tra thông qua thi các chứng chỉ, còn sở thích thì bạn thử lại những việc trước đây bạn chưa làm được xem mình đã làm được chưa, nếu làm được thì hãy nâng cấp nó lên chưa làm được thì xem mình đang thiếu gì và nếu làm được 1 phần thì hãy khích lệ bản thân đã có tiến bộ. Đừng quá đặt nặng nó là thử thách để kiểm tra và tái thiết lập xem lộ trình mình dì đã đúng chưa.

- Xây dựng mục tiêu của bản thân theo mô hình Smart. S (cụ thể) M ( đo lường) A(khả thi/ có thể đạt được), R(Liên quan thực tế) và T ( Thời hạn).

- Phần thưởng cho mỗi mục tiêu ngắn hạn thành công có thể xong một mục tiêu lướt 5p mạng xh hoặc xem video ngắn nhưng tôi nghĩ là không nên vì thời gian đầu bạn có thể sa đà và đó và quay lại thói quen cũ hãy chọn cho bản thân những phần thưởng tốt như 1 ly cf , ra ngoài dì dạo, 1 cuốn sách,..

Với mạng xã hội và video ngắn hiện tại một ngày tôi chỉ dành 30p cho chúng nhiều nhất cũng chỉ là một giờ và có hôm không còn đụng vào.

Với mục tiêu bánh vẽ tôi đã thực hiện được hầu hết các mục tiêu trước đây mà tôi không dám thực hiện như học tiếng anh, đọc sách, tập thể dục và xây dựng một trang web học tiếng anh để thử thách bản thân

- Video ngắn, mạng xã hội

- Bánh vẽ mục tiêu dài hạn

Xem đi xem lại 1 video ngắn nhiều lần đến khi hiểu mới chuyển video.

Thiết lập khung giờ vàng mạng xã hội

Xem video YouTube về các chủ đề ưu thích hoặc học hành.

Viết, viết và viết thật nhiều

Luôn chia nhỏ mục tiêu xây dựng hệ thống habit tracker.

Xây dựng hệ thống thử thách cho bản thân sau mỗi giai đoạn.

Xây dựng mục tiêu theo mô hình SMART.

Phần thường cho bản thân.

Mặc dù những chia sẽ trên đây của tôi chủ yêu mang tính cá nhân là nhiều nhưng hi vọng những bạn cũng gặp vấn đề giống tôi có thể đọc và thực hiện theo. Tôi hi vọng qua bản thân có thể giúp được được nhiều người trong thời đại công nghệ lên ngôi làm bản thân chúng ta bị hạn chế đi phần nào sự tập trung của bản thân.