Vậy là một năm nữa đã trôi qua, xuân lại tràn ngập trên từng con phố, góc làng, mang theo không khí ấm áp, rộn ràng. Ở miền Nam, Tết không chỉ là dịp sum họp, mà còn là thời điểm để gửi gắm yêu thương qua từng món ăn truyền thống. Mỗi món ăn ngày Tết nơi đây không chỉ mang hương vị đặc trưng mà còn chứa đựng những ý nghĩa sâu xa, thể hiện mong ước cho một năm mới sung túc, đủ đầy và bình an. Hãy cùng nhau khám phá hành trình ẩm thực Tết miền Nam – nơi những món ăn không chỉ làm ấm lòng người thưởng thức mà còn lưu giữ bao ký ức đẹp đẽ của những ngày đoàn viên.
Đầu tiên, chúng ta hãy đến với món ăn đậm đà hương vị của yêu thương “Thịt kho hột vịt”. Nhắc đến Tết miền Nam, không thể không kể đến thịt kho hột vịt – món ăn quen thuộc trong mỗi gia đình. Nồi thịt kho với miếng thịt ba rọi mềm béo, trứng vịt vàng ươm, nước kho sóng sánh vị ngọt đậm đà của nước dừa, tất cả hòa quyện tạo nên một hương vị khó quên. Món ăn này không chỉ ngon mà còn mang ý nghĩa về sự sung túc, trọn vẹn và ấm áp như chính tình cảm gia đình. Những ngày Tết, nồi thịt kho luôn được nấu thật to, để cả nhà có thể ăn dần, vừa thưởng thức vừa tận hưởng những khoảnh khắc sum vầy bên nhau.
Nhắc đến thịt kho hột vịt, sẽ thật thiếu sót nếu không kể đến “dưa món” - món ăn hòa quyện sắc vị ngày xuân. Để cân bằng vị giác trong bữa ăn ngày Tết, dưa món là món không thể thiếu. Đây là sự kết hợp của củ cải, đu đủ, cà rốt, su hào… được phơi khô rồi ngâm nước mắm đậm đà. Dưa món giòn rụm, chua ngọt hài hòa, thường được ăn kèm với bánh tét để tăng thêm hương vị. Mỗi miếng dưa món như một nét chấm phá tươi vui, khiến bữa cơm ngày Tết thêm phần hấp dẫn và tròn vị.
Bên cạnh đó, củ kiệu cũng là một lựa chọn đầy hấp dẫn, mang đậm hơi thở ngày Tết. Đây là hương vị mà ai đã thưởng thức thì chắc chắn sẽ nhớ mãi không quên. Trên bàn tiệc ngày Tết của người miền Nam, không thể thiếu củ kiệu. Những củ kiệu trắng giòn, chua nhẹ, ăn kèm với tôm khô hay thịt kho là sự kết hợp hoàn hảo, vừa kích thích vị giác vừa giúp bữa ăn thêm đậm đà. Hương vị củ kiệu như một chút cay nồng của những kỷ niệm cũ, vừa giòn tan vừa thấm đượm sự lưu luyến của những ngày Tết xưa. Cắn một miếng củ kiệu, ta như chạm vào hương vị của thời gian, gợi nhớ bao mùa xuân đã đi qua, đầy ắp kỷ niệm và dư vị Tết xưa.
Còn về món canh mang đậm đà ý nghĩa: “Mong ước vượt qua gian khó’’ - món canh khổ qua. Giữa những món ăn đậm đà, canh khổ qua nhồi thịt mang đến một vị thanh mát, nhẹ nhàng. Người miền Nam tin rằng, ăn canh khổ qua vào đầu năm sẽ giúp xua tan những khó khăn, vất vả của năm cũ để đón chào một năm mới thuận lợi hơn. Miếng khổ qua xanh mướt, nhồi đầy thịt thơm ngon, nước canh trong veo nhưng đậm đà tình cảm, như một lời chúc giản dị mà sâu sắc: "Khổ qua rồi, chỉ còn lại ngọt bùi!".
Không những thế, “bánh tét” – món bánh không thể thiếu trong mâm cơm ngày Tết miền Nam – còn mang đậm hơi thở của quê hương, thấm đẫm giọt mồ hôi và tâm huyết của người làm bánh trong từng đòn bánh dẻo thơm. Tết miền Nam sẽ không thể trọn vẹn nếu thiếu bánh tét. Khác với bánh chưng miền Bắc, bánh tét có hình trụ dài, được gói trong lá chuối xanh mướt. Nhân bánh có thể là đậu xanh, thịt ba rọi hoặc chuối tùy theo sở thích của từng gia đình. Hương vị dẻo thơm của nếp, bùi bùi của đậu xanh, béo ngậy của thịt mỡ hòa quyện tạo nên một món ăn đậm đà bản sắc dân tộc. Người miền Nam tin rằng, bánh tét không chỉ là món ăn mà còn là biểu tượng của sự đoàn viên, may mắn và ấm no trong năm mới. Sẽ thật tuyệt vời nếu bữa cơm kết thúc với một miếng dưa hấu ngọt và tươi mát phải không nào! Bữa cơm chỉ đơn giản thế thôi nhưng lại thắm đượm hương vị quê hương ngày Tết.
Mỗi món ăn trên mâm cơm ngày Tết không chỉ đơn thuần là những món ngon mà còn mang theo bao nhiêu ký ức, truyền thống và tình cảm gia đình. Hành trình khám phá ẩm thực Tết miền Nam cũng chính là hành trình trở về với yêu thương, với những gì thân thuộc nhất. Đó là nồi thịt kho thơm phức của mẹ, đĩa bánh tét ấm áp của bà, chén canh khổ qua của ba với lời dặn dò: "Khổ qua rồi con nhé!". Những món ăn tuy không quá đặc sắc nhưng lại là bữa cơm mẫu với những người con miền Nam.
Tết không chỉ là dịp để thưởng thức những món ngon, mà còn là cơ hội để chúng ta trân quý hơn những khoảnh khắc sum vầy. Vậy nên, dù đi đâu xa, cứ đến Tết là những người con miền Nam lại háo hức trở về, để cùng nhau ngồi bên mâm cơm thân thuộc, để cảm nhận hương vị của quê hương và để sống trọn vẹn trong tình thân ấm áp.
Dù đi xa, nhớ quay về nhà, Sum vầy ấm áp, rộn ràng thiết tha. Bữa cơm quê đượm tình chan chứa, Tết vui trọn vẹn – hạnh phúc nở hoa!