[Review Sách] "25 độ âm" - Chuyến đi đánh cược cùng tử thần

Vào tháng 10 năm 2019, cảnh sát Anh phát hiện t.h.i t.h.ể của 39 người Việt trong một chiếc xe container đông lạnh. Cách thức mà họ đặt chân đến “xứ sở sương mù” khiến cả thế giới bàng hoàng. Sự kiện này trở thành nguồn cảm hứng để nhà văn Thảo Trang viết nên cuốn tiểu thuyết “25 độ âm” - tác phẩm tái hiện hành trình vượt biên đầy ám ảnh của những phận người khao khát đổi đời.

Câu chuyện xoay quanh Lam, cô gái trẻ mồ côi cha mẹ vì lũ dữ, lớn lên trong vòng tay cưu mang của bà ngoại nuôi. Lam từng nuôi ước mơ giảng đường đại học, nhưng hoàn cảnh éo le buộc cô phải gác lại tương lai, lên đường vượt biên để kiếm tiền gửi về cho gia đình.

Trên hành trình đầy nguy hiểm ấy không chỉ có Lam và cô gái trẻ tên Phượng. Còn có Đức Hà Nội, chàng thủ khoa đại học danh tiếng, có Duy Anh, đứa trẻ còn chưa tròn 18 tuổi. Có cả những cô chú đã ngoài tứ tuần như cô Loan, chú Sang. Họ đáng lẽ nên ở nhà an dưỡng tuổi già. Ấy vậy mà lại lựa chọn đánh cược m.ạ.n.g sống để tìm chút ánh sáng phù phiếm trên con đường đầy bóng tối.

Bằng lối viết tinh tế, Thảo Trang đã dựng lên bức tranh đa sắc của nhiều mảnh đời. Mỗi nhân vật mang theo một câu chuyện riêng, nhưng đều chung một niềm tin, ở một miền đất xa xôi, tương lai sẽ tươi sáng hơn. Những ảo ảnh về biệt thự khang trang, cuộc sống sung túc của những người “đi vượt biên thành công” trở thành cơn thôi miên, cuốn họ vào canh bạc s.i.n.h t.ử.

Đoàn người khởi hành từ Nga, băng rừng qua Ukraine, Ba Lan, Đức, Pháp rồi tìm đường đến Anh. Suốt chặng đường, họ phải dừng chân nghỉ ngơi trong những mái lều tạm bợ, che chắn bằng vài tấm tôn hay bạt mỏng giữa rừng sâu.

Thức ăn ngày càng khan hiếm, từ bánh mì khô khốc, nước suối vơi dần cho đến những thứ khó tin như nhựa cây, dơi c.h.ế.t, hay vốc nước đọng trong hố đất. Những giấc ngủ chập chờn trên nền đất lạnh, lá khô thay chăn, xen lẫn nỗi lo sợ bị cướp, bị g.i.ế.t hay bị những đoàn vượt biên khác hãm hại.

Sự lạnh lẽo của thiên nhiên nơi xứ người cũng không buốt giá bằng sự thờ ơ của chính người nhà. Ngày tiễn Lam lên xe để bắt đầu hành trình nguy hiểm, người cha nuôi không dành cho cô gái nhỏ những câu dặn dò chú ý an toàn hay sức khỏe. Điều ông ấy quan tâm chỉ là mong muốn Lam gửi tiền về để nuôi con trai của họ.

Hay lần đầu tiên Lam gọi về nhà sau một thời gian dài băng rừng b.á.n m.ạ.n.g. Người bố nuôi chỉ hào hứng vì Lam sắp đến được Anh, có thể gởi tiền về nhà. Chẳng mảy may tình hình an nguy của cô con gái.

Hình ảnh em gái nhỏ của đoàn vượt biên khác bị chà đạp cơ thể, tiếng gọi “Mẹ ơi, cứu con” yếu ớt vang lên giữa khu rừng phủ đầy tuyết trắng khiến tim mình hẫng đi một nhịp. Nếu biết con gái mình phải chịu tủi nhục như vậy, cha mẹ có đành lòng đưa con mình vào hành trình s.i.n.h t.ử này hay không?

Điều khiến mình xót xa không chỉ là sự khắc nghiệt của thiên nhiên, mà còn là sự tàn nhẫn của con người. Tháng ngày vượt biên trở thành quá khứ kinh hoàng của những ai từng đi qua.

Những cô gái khi vượt biên sang tới Anh thành công cũng là lúc chuẩn bị đẻ. Những đứa trẻ không biết cha là ai, bởi những tay lái người trong đoàn thay nhau lạm dụng. Họ chỉ có thể tự tránh thai cho mình. Không chỉ phụ nữ trẻ, ngay cả đàn ông có ngoại hình ưa nhìn cũng bị lạm dụng. Họ không thể phản kháng, chỉ có thể chịu đựng.

Với giọng văn vừa chân thực, vừa ám ảnh của Thảo Trang. Người đọc như cùng bước trong khu rừng bạch dương mịt mù sương lạnh, run rẩy trong những chiếc túi nilon bọc quanh người để vượt sông, hay nín thở trước sự im lặng điếng người ở rừng Xương Trắng. Dù hiểm nguy là vậy, nhưng không ai muốn quay về. Họ như những con thiêu thân lầm lũi bước trong màn tuyết trắng xóa.

Đan xe giữa hiểm nguy, một mối tình mong manh cũng kịp chớm nở giữa Lam và Ivan - người lái chuyến vượt biên. Ivan chẳng thể bảo vệ Lam khỏi những khó khăn vốn dĩ bắt buộc phải vượt qua của hành trình. Bởi lẻ, tính mạng của anh cũng phó mặc cho may rủi. Lưỡi cưa nhỏ bên dưới xấp tiền là cách duy nhất anh có thể làm để giúp đỡ cô ở chặng đường cuối.

Chiếc đồng hồ mà Lam đeo là chi tiết khiến mình ấn tượng trong “25 độ âm”. Nhiệt độ trên đồng hồ sẽ giảm dần theo hành trình của đoàn người vượt biên đi qua từng quốc gia. Đồng nghĩa với việc những nguy hiểm mà họ phải đối mặt ngày càng khó khăn và hiểm trở. Khi nhiệt độ chạm mốc 25 độ âm, cũng là lúc họ đặt chân được đến Anh Quốc.

Ở điểm cuối của hành trình, liệu có ai sẽ chiến thắng được tử thần?

25 độ âm không chỉ kể lại bi kịch vượt biên của một nhóm người, mà còn phản chiếu cả “cơn sốt di dân” trong lịch sử, khi những lời hứa hẹn về miền đất hứa đủ sức thôi thúc người ta liều lĩnh đánh đổi tất cả.

Khép lại cuốn sách, dư âm còn đọng lại trong mình là nỗi day dứt, xót xa. Khát vọng đổi đời mãnh liệt đến mức nào mới khiến con người sẵn sàng bước vào trò chơi với tử thần, nơi cái giá phải trả đôi khi là chính m.ạ.n.g sống? Và nếu biết trước rằng trong ván cờ ấy, họ luôn là kẻ yếu thế, liệu họ còn đủ dũng khí để đặt cược?