[Review Sách] Đoạt lửa

Ai cũng biết, cuộc sống thời nguyên thủy cực kì khắc nghiệt. Một khi bị tách khỏi bầy, dù là con người hay thú vật cũng đều nắm chắc cái chết trong tay. Tự nhiên khi đó là một chiến trường đẫm máu, nơi sức mạnh thể chất được xem là yếu tố tiên quyết để tồn tại, nơi voi ma mút và sư tử khổng lồ vẫn còn ngự trị mặt đất, một thế giới mạnh được yếu thua.

Thế nhưng, nhân vật chính của chúng ta, anh chàng Naoh, sẵn sàng chết vì cháu gái thủ lĩnh. Anh quyết định rời khỏi bầy người để đi Đoạt Lửa, vì lửa của bầy vừa mới chết. Nếu thành công đem lửa về, anh sẽ có được cô gái. Nhưng hơn thế nữa, anh sẽ nhận được sự ngưỡng mộ và sự phục tùng của những người trong bầy.

Vào thời điểm 100.000 năm trước, có lửa là có quyền lực và mất lửa đồng nghĩa sẽ đối mặt với những mối đe dọa khủng khiếp. Naoh và tộc người Oulhamr đã đánh mất lửa trong một cuộc xung đột với kẻ thù. Họ cảm thấy tuyệt vọng. Để sống sót, họ bắt buộc phải có lại lửa.

Đứng trước sự an nguy của bộ tộc, vị thủ lĩnh đành mở một đợt ứng tuyển với phần thưởng là cô cháu gái của mình. Naoh thầm thương cô gái từ lâu nên đây là dịp không thể tốt hơn để chứng tỏ bản lĩnh. Thế là anh quyết định lên đường Đoạt Lửa.

Thời đó không như bây giờ, không thể đến một tộc người khác rồi nói "cho tôi xin chút lửa". Lửa là vũ khí đáng sợ nhất, "cho lửa" người ngoài chẳng khác gì rước hổ vào nhà. Vậy nên, hành trình Đoạt Lửa của Naoh chính là một cuộc chiến.

Nhưng Naoh không đi một mình. Sát cánh bên anh là hai chàng trai trẻ Nam và Gaw. Hai anh chàng tuy thiếu kinh nghiệm chinh chiến, song bù lại được cái dẻo dai và trung thành. Với tất cả niềm tin và sự nhiệt huyết, cả ba rời khỏi tộc người để lên đường thực hiện sứ mệnh.

Chuyến đi của Naoh, Nam và Gaw là một chuyến phiêu lưu mạo hiểm đúng nghĩa. Họ gặp mối nguy của tự nhiên (như sư tử, gấu xám, chó sói) và cả mối nguy từ đồng loại - con người. Không hề có súng hay thiết bị hỗ trợ, tất cả những gì họ đem theo là vài ngọn giáo và những chiếc rìu làm bằng gỗ. Giữa lúc khó khăn đó, ta có thể thấy được suy nghĩ của Naoh. Anh quan sát và đánh giá tình hình, anh đặt câu hỏi với chính mình, anh đưa ra những quyết định mà cả bầy đàn của mình chưa ai từng làm.

Những suy nghĩ này đại diện cho trí tuệ con người, rằng con người tuy yếu về thể chất nhưng lại mạnh về tư duy. Mặc dù vậy, chúng ta vẫn thấy được bản năng của người nguyên thủy trong Naoh, một bản năng cho biết anh ở đúng thời đại. Điều này giữ cho logic truyện hợp lý.

Ngoài con người, đọc Đoạt Lửa chúng ta còn hiểu thêm về cách những con vật suy nghĩ và săn mồi. Chúng cũng có mưu mẹo, cũng có kế hoạch và cũng có ngôn ngữ riêng. Tuy nhiên, vì ngôn ngữ của chúng chỉ là những tiếng gầm gừ đơn giản, không có sự linh hoạt và mở rộng như con người nên tư duy của chúng vô tình bị giới hạn. Sự khác biệt đó đã giúp con người vươn lên.

Mặc dù ra đời từ rất lâu rồi, năm 1911, Đoạt Lửa vẫn có lối kể chuyện hấp dẫn và đầy lôi cuốn. Theo đại văn hào Nga M. Gorki cuốn tiểu thuyết này là một tác phẩm cần phải cho trẻ em đọc để nâng cao hiểu biêt về sự tiến hóa của nhân loại.