LIỆU NỖ LỰC CÓ ĐỔI LẤY ĐƯỢC KẾT QUẢ CAO?

Chuyện là mình vừa trải qua một kỳ thi IELTS "khá" là vất vả và mình đã dành ra 11 tháng để chuẩn bị cho kỳ thi này. 8 tháng đầu, mình đã đăng ký học một lớp IELTS để trang bị những kiến thức nền tảng. Thế nhưng, mình đã ôn tập một cách kém hiệu quả trong khoảng thời gian này và hậu quả là sau khi khóa học kết thúc, mình vẫn còn cảm thấy mơ hồ và chưa đủ tự tin để đi thi. Chính vì điều đó, mình đã quyết định dành ra thêm 3 tháng tự giải đề và ôn lại kiến thức cũ ở nhà. Đây là khoảng thời gian mình chứng kiến được sự thay đổi đáng kể của bản thân. Mình đã dành ra nhiều nỗ lực hơn so với trước đó, đặc biệt là mình đã trở nên chủ động hơn rất nhiều trong quá trình học tập. Quan trọng hơn hết, mình còn nhận ra rằng những thứ mình học được không chỉ gói gọn trong 4 kĩ năng chính (Nghe - Nói - Đọc - Viết) trong IELTS mà còn nhiều kĩ năng cần thiết khác.

Trong khoảng thời gian 8 tháng ôn thi, mình đã không hề lên kế hoạch để ôn lại kiến thức hay làm bài tập thêm mà chỉ hoàn thành những bài tập cô giao như một "nhiệm vụ bắt buộc". Vì xem việc làm bài tập như một "nhiệm vụ bắt buộc" nên mình thường rất ngán làm việc này và cũng vì vậy nên mình đã không thể vận dụng hết những "tinh túy" mà cô đã truyền đạt cho mình trong quá trình làm bài, điều này cũng dẫn đến việc mình bỏ qua việc ôn lại những gì mình tiếp thu trên lớp, đây cũng là lí do chính khiến mình luôn cảm thấy mơ hồ trong biển kiến thức IELTS ( vì mình có bao giờ ôn lại kiến thức đâu =)) ).

Như vậy, mình đã ôn tập một cách vô tổ chức và bản thân mình không thật sự ý thức được những gì mình đang ôn. Khi nhận thức được điều này, mình đã quyết định trở nên chủ động hơn trong việc phân bổ thời gian học suốt khoảng thời gian tự ôn tập, mình đã học cách lên kế hoạch mỗi ngày trước khi ngồi vào bàn học ( VD: 8h00 - làm Test 1 Listening, 9h00 - sửa bài & chỉ ra lí do sai,...). Cứ như vậy, mình đã tránh được tình trạng bạ đâu ôn đó mà không có mục tiêu gì cụ thể cho từng khoảng thời gian ôn.

Hơn nữa, mình không những lên kế hoạch cho việc ôn thi IELTS mà bao gồm luôn cả những việc khác trong ngày như: nghe podcast, đọc sách, giải trí, tập thể dục,...Điều này vừa giúp mình không bị ngợp trước số lượng bài tập IELTS, vừa giúp mình tối ưu hoá được kĩ năng lên kế hoạch và vừa giúp mình cân bằng các hoạt động trong ngày.

Quay lại khoảng thời gian 8 tháng ôn thi, mình rất thường xuyên bị xao nhãng bởi mạng xã hội. Đúng vậy, mặc dù mình không phải là người thường xuyên cập nhật trạng thái mạng xã hội nhưng bản thân việc lướt mạng xã hội cũng đã lấy đi rất nhiều thời gian của mình. Hơn nữa là vào lúc đó, mình không cảm thấy việc lướt mạng xã hội ảnh hưởng nghiêm trọng đến quá trình học của bản thân nhiều như vậy vì mình nghĩ là dù sao thì news feed của mình cũng không có tin rác và nhiều khi lướt mạng xã hội còn giúp mình tiếp nhận được nhiều thông tin hữu ích. Với cách suy nghĩ này, mình đã dễ dàng bao biện cho cơn nghiện ngập Facebook của bản thân, đây cũng là thứ khiến mình trở nên mất tập trung nặng nề. Dần dần, mình đã nhận ra rằng mình không thể kiểm soát được việc lướt mạng xã hội được nữa, thế là sau đó mình đã xoá luôn Facebook.

Tóm lại, đối với mình thì việc xoá mạng xã hội là bước quan trọng giúp mình lấy lại khả năng tập trung. Nhưng khoan, nếu các bạn đang nghĩ rằng quá trình từ bỏ mạng xã hội của mình thật dễ dàng thì...sao mà dễ dị được. Sự thật là kể cả khi không còn lướt Facebook, mình vẫn thường xuyên lướt YouTube và Zalo nhưng với cường độ ít hơn so với Facebook, và đây cũng là 2 ứng dụng mà mình không thể xoá. Điều này có nghĩa là cho đến bây giờ, mình vẫn chưa thể lấy lại sự tập trung 100%. Dù vậy, mình vẫn thành công cải thiện được thói quen trì hoãn và khả năng tập trung bằng 2 cách: xoá Facebook & lên kế hoạch hằng ngày.

Ở đây, mình muốn nói thêm là việc lên kế hoạch đã giúp mình làm mọi việc một cách có ý thức và giảm tối thiểu được tình trạng lướt mạng xã hội một cách vô thức. Điển hình là mình nhận thấy được sự thay đổi đáng kể trong việc bản thân lướt mạng xã hội. Thường thì có khi thời gian lướt Facebook của mình là 2-3 tiếng liền vì mình đã lướt một cách không có chủ đích nhưng bây giờ, khi chủ động đặt ra những việc cần làm trong ngày thì khoảng thời gian đó đã giảm xuống còn 15-30 phút vì mình đã ý thức được việc lướt mạng hội gây cản trở việc hoàn thành to-do list của mình.

Trong thời gian này, mình cũng đã sử dụng app Forest để ghi nhận lại từng khoảng thời gian mà mình dành ra để làm các việc tương ứng trong ngày. Ở đây mình đã đặt ra 7 hoạt động mà mình thường làm mỗi ngày, bao gồm: học tập; giải trí (xem Youtube & nghe nhạc); nghe podcast; đọc (sách & Internet); viết nhật ký; tập thể dục và làm việc nhà (à thì cái này mình không thường làm lắm đâu). Tuy nhiên, số thời gian thể hiện trên app cũng chỉ mang tính tương đối vì đôi lúc mình làm xong việc nhưng quên tắt app, ahihi. Nhưng mà nói chung là việc ghi nhận lại các việc đã làm trong ngày mang đến cho mình nhiều lợi ích, một là nó giúp mình theo dõi được tiến độ học tập theo các tuần và tháng, hai là nó giúp mình cảm thấy hài lòng với số mục tiêu mà mình đã hoàn thành, từ đó mình càng có thêm động lực để duy trì quá trình học của bản thân.

3. Kĩ năng giải quyết vấn đề

Trong thời gian ôn thi, mình đã không ít lần chán nản vì giải đề mãi mà không thấy được sự cải thiện trong điểm số. Một ví dụ cụ thể là ở phần Reading, đây là phần mình gặp rất nhiều vấn đề vì thứ nhất là số lượng từ vựng khó liên tục xuất hiện trong bài làm mình phải choáng ngợp, vậy nên mình luôn phải mất rất lâu để hiểu được những gì mình đang đọc, tiếp đến là có một vài dạng bài (điển hình là matching headings & T/F/NG) mà mình đã biết cách làm rất rõ nhưng cũng sai rất nhiều.

Mình đã rất muốn bỏ cuộc khi đối mặt với những vấn đề này. Thế nhưng may mắn là sau đó, mình đã kịp bình tĩnh lại và đặt ra những câu hỏi như: "Vì sao mình không thể đọc hiểu hết 3 bài Reading trong vòng 60ph?" hay "Làm thế nào để hiểu được bài đọc mà không cần hiểu từ vựng khó?",...Vậy là mình đã liên tục đặt câu hỏi cho những vấn đề mà mình mắc phải. Từ việc đặt câu hỏi, mình dần xác định được điểm yếu của bản thân và sau đó tìm cách cải thiện chúng. Kết quả là có một vài vấn đề mình đã tự tìm được giải pháp sau một thời gian kiên trì ôn tập và có một số khác mình đã dùng Internet để khắc phục.

Ví dụ như trong vấn đề đọc hiểu đoạn văn đầy thuật ngữ tiếng Anh, mình không còn cách giải quyết nào khác ngoài việc kết hợp học thêm từ vựng và học cách nắm bắt "nội dung tổng quát" của từng đoạn, ngoài ra mình còn luyện tập đọc thêm sách/bài viết trên mạng về chủ đề yêu thích để làm quen với việc đọc văn bản dài. Còn trong vấn đề giới hạn thời gian của bài Reading, mình vô tình xem được video trên Youtube và tìm ra một mẹo, nôm na là: "Ưu tiên các dạng bài làm theo thứ tự" và sự thật là mẹo này rất có hiệu quả ĐỐI VỚI MÌNH.

Như vậy, bằng cách tự đặt ra câu hỏi cho từng vấn đề mà bản thân gặp phải, mình đã xác định được điểm yếu của bản thân, và tất nhiên đây là một bước rất quan trọng để mình có thể giải quyết những vấn đề phát sinh trong quá trình ôn.

Một điều hiển nhiên mà ai cũng biết chính là không có ai hay thứ gì thực sự hoàn hảo. Điều này cũng xảy ra tương tự với bản thân mình và quá trình ôn thi của mình. Có những ngày mình vật vã, chán nản và lười đến nỗi mình không còn muốn ôn thi nữa, thế là mình đã bỏ ra nhiều ngày kế tiếp để nghe nhạc và cày phim. Điều này đồng nghĩa với việc mình đã phá vỡ những quy tắc mà bản thân mình đặt ra. Và rồi sau khi chán chường với việc giải trí, mình bắt đầu có cảm giác tội lỗi.

Quay về lúc mình còn nghiện mạng xã hội, thường thì sau khi cảm thấy tội lỗi vì bản thân đã lãng phí quá nhiều thời gian vào việc lướt short reels, mình sẽ chọn cách tiếp tục lướt để giết chết luôn khoảng thời gian còn lại trong ngày. Thế nhưng, may mắn là lần này mình đã không áp dụng điều tương tự để giết chết những ngày tháng ôn thi còn lại. Mình nhận ra rằng khi càng kì vọng sự hoàn hảo trong một quá trình, mình càng dễ bỏ cuộc và thậm chí còn trở nên tệ hơn trước.

Vì vậy, mình đã chọn cách bỏ qua những lỗi lầm đó của bản thân và làm lại từ đầu sau những lần bết bát như thế. Kết quả là mình đã có thể duy trì việc giải đề và ôn tập cho đến hết 3 tháng và dĩ nhiên việc duy trì ôn tập là một yếu tố rất quan trọng giúp mình giữ lửa trong quá trình ôn.

Lúc bắt đầu tự ôn, mình luôn có cảm giác nôn nóng, mong chờ sao cho ngày thi đến thật nhanh để có thể kết thúc những ngày tháng ôn thi đau khổ và sớm được nghỉ hè, và tất nhiên đây là một chuyện bất khả thi. Mình nhận ra rằng mình sẽ sớm bỏ cuộc nếu bản thân tiếp tục suy nghĩ theo cách này. Lúc này, vấn đề đặt ra là mình phải làm thế nào để không trở nên vội vã và tập trung hết sức lực vào quá trình ôn.

Và rồi mình bắt đầu thay đổi cách suy nghĩ, mình không còn nghĩ rằng đây là một quá trình ôn thi mà thay vào đó là quá trình phát triển bản thân. Điều này có nghĩa là mình không những học cách giải đề thi mà còn học cách giải trí, tập thể dục và cân bằng tất cả các hoạt động trong ngày. Mục tiêu chính của mình không phải là đạt kết quả cao trong kỳ thi nữa mà là dành thời gian nhiều nhất có thể cho những hoạt động có chủ đích và dĩ nhiên là luôn ưu tiên việc học IELTS.

Như vậy, mình không còn tập trung vào chuyện đạt được kết quả cao - điều mình không kiểm soát được, thay vào đó là tập trung vào quá trình ôn sao cho không lãng phí từng ngày ôn, điều này thì mình có thể kiểm soát được bằng cách đặt ra những mục tiêu nhỏ mỗi ngày và cố gắng hoàn thành chúng một cách tốt nhất có thể. Điều đó làm mình cảm thấy thoả mãn trong từng giờ phút ôn (sau khi hoàn thành các mục tiêu) và không cần phải chờ đến khi đạt được IELTS 8.0 mới cảm thấy hài lòng.

Mặc dù việc dành ra 3 tháng để ôn thi IELTS khiến mình đánh mất luôn cả kì nghỉ hè nhưng đổi lại, những kĩ năng mà mình học được trong quá trình này khiến mình cảm thấy vô cùng hài lòng. Mình có thể nói rằng đây là một quá trình giúp mình thay đổi tư duy về việc học, cách học và kĩ năng học. Mình đã dần tìm lại được cảm hứng trong việc học Tiếng Anh bằng cách ngừng quan tâm tới ĐIỂM SỐ và tập trung nỗ lực hết mức có thể. Bên cạnh đó, mình nghĩ rằng sự nỗ lực giống như một vẻ đẹp tiềm ẩn vì khó có ai biết được chính xác bao nhiêu nỗ lực mà một người đã bỏ ra ngoại trừ bản thân họ, còn ĐIỂM SỐ CAO giống như một vẻ đẹp hình thức mà ai nhìn qua cũng ngưỡng mộ. Hơn nữa, đối với mình, sự nỗ lực là thứ đầu tiên khiến mình hài lòng và sau đó mới là kết quả.

Vậy thì nỗ lực có đổi lấy được kết quả cao không? Câu trả lời của mình là mình không chắc. Tương tự như việc mình ôn thi IELTS vậy, mình có thể ôn hết mình nhưng không có gì khiến mình đảm bảo rằng điểm thi sẽ cao như mình mong đợi. Thế nhưng, mình dám chắc rằng nếu mình nỗ lực để có được kết quả cao thì bản thân mình đã sớm bỏ cuộc. Và quan trọng hơn hết, mình chọn hướng đến việc hài lòng với sự nỗ lực mà mình bỏ ra hơn là hài lòng với một kết quả cao vì kết quả cao không phải thứ duy nhất mà mình sẽ nhận được sau quá trình nỗ lực. Vậy mình nhận được gì sau quá trình nỗ lực ôn thi IELTS? Nếu đã đọc hết những gì mình viết nãy giờ thì chắc hẳn các bạn cũng đã đoán được là mình nhận được những gì sau quá trình này rồi he. Còn giờ thì bài viết này cũng "hơi" dài rồi nên mình sẽ tạm ngưng tại đây, vậy he, hehehe.

P/S: Mình đã viết bài này trước khi nhận được điểm thi IELTS để giải tỏa cảm xúc lo lắng sau khi thi. Hôm nay, mình đã nhận được band 7.0 và con số này đã cao hơn aim của mình 0.5, ahihi.