Kí sự ăn uống

Kí sự ăn uống

Tôi viết những dòng này vào ngày mùng 6 Tết, khi mà có thể rảnh rỗi chút đỉnh để ngồi viết lung tung. Tết đối với tôi không phải là nhàn nhã ngồi quán cà phê nhấm nháp ly bạc sỉu yêu thích hay lững thững đi dạo phố chụp ảnh đăng lên mạng, mà Tết đối với tôi, là dọn nhà ‘trá hình’. Nhà tôi còn có cửa hàng dưới tầng một, nên tôi vừa phải dọn nhà, vừa dọn cửa hàng. Tưởng rằng hai việc đó đã đủ mệt rồi, tôi còn phải làm song song một việc nữa, đó là phụ mẹ nấu ăn.

Cuốn nem (xấp xỉ 70-80 cái), xào rau, kho cá, và vân vân. Thú thật là tôi đang kể lể (và có chút than phiền nữa), nhưng tôi vẫn biết ơn những ngày Tết bận bịu này. Bởi, giờ tôi có thể nấu những món ăn đó, có thể giúp bố mẹ quán xuyến việc nhà – như một sự đầu tư cho một người vợ đảm (?) chăng?

Tóm lại, là tôi muốn miêu tả những món ăn yêu thích lên đây, ngộ nhỡ mà quên thì có thể đọc lại (kể cả quên mật khẩu tài khoản này), và tôi muốn chia sẻ,ngộ nhỡ ai đó thích và muốn làm thử thì sao. Và tôi khá chắc về chất lượng của các món ăn sẽ không làm phụ lòng những người sành ăn.

Tôi sẽ ưu tiên món nem rán. Dễ ăn, dễ làm, dễ mua nguyên liệu và rẻ. Nguyên liệu bao gồm củ đậu, cà rốt, nấm hương, mộc nhĩ, miến, thịt lợn xay, hành khô, hành lá, gia vị và hạt tiêu. Có thể cho thêm hải sản như tôm hoặc bề bề để khiến nem thơm ngon hơn. Bí quyết để nem thật dậy mùi chính là cho nhiều hạt tiêu và ướp thịt cùng hành khô tầm 20-30 phút, sau đó mới trộn cùng các nguyên liệu khác. Về bánh đa nem, nếu thích ăn thật giòn rụm, có thể mua ram Hà Tĩnh để gói nem, nếu không thì mua loại thường cũng được. Sau đó, hãy chuẩn bị một chỗ ngồi thật thoải mái vì bạn có thể bị đau lưng mỏi gối tê tay khi cuốn xong một nồi nhân nem. Với tôi thì rán nem là bước nhàn nhất, mà thường thì tôi không được làm bước này.

Còn một thứ nữa vô cùng quan trọng, đó chính là nước chấm. Giống như vòng tròn âm dương, cả hai thứ phải tồn tại với nhau, bổ sung cho nhau mới được gọi là mỹ vị. Đầu tiên phải pha nước đường, dứt khoát phải là đường vàng cho vào nước đang sôi, sau đó để nguội tầm 10-20 phút mới cho giấm, nước mắm, tỏi, ớt, hạt tiêu và dưa chuột thái lát mỏng.

Việc chuẩn bị khá cầu kì và mất công, nhưng nhờ vậy mà lúc thưởng thức thành quả do chính mình làm ra mới thấy ngon đến nhường nào. Nem rán xong còn nóng hôi hổi, cắn một miếng nghe tiếng giòn rụm bên tai, theo sau là vị ngọt thanh thanh của rau củ hòa quyện cùng vị béo ngậy của thịt lợn cùng mùi hăng hắc của hạt tiêu như một điểm nhấn hài hòa khiến tôi muốn ăn mãi không thôi. Chiếc nem đầu tiên tôi không chấm nước chấm để cảm nhận trọn vị, đến chiếc thứ hai tôi mới lấy thêm bún, chan nước chấm và ăn... mặc kệ sự đời. Vị chua chua ngọt ngọt của nước chấm khi ăn cùng với nem sao mà cuốn đến thế. Như một sự cân bằng hoàn hảo khiến nem không bị ngấy.

Và tôi chợt nhận ra rằng hầu hết các món ăn chiên rán truyền thống của Việt Nam đều có thứ nước chấm riêng đi kèm, tạo nên sự tròn vị hết sức ngon miệng, thí dụ như ram tôm đất Bình Định, hay nem nướng Nha Trang,... Cứ như thể là nếu có thịt, thì phải có rau; nếu có béo, thì phải có thanh.

Và ngoài việc thưởng thức hương vị món ăn, tôi còn muốn trân trọng công sức của những người nấu. Nếu nấu cho xong, nấu qua loa thì ai cũng làm được, cái khó là đặt công sức tâm tư vào những món ăn, như một cách để truyền tải lời yêu thương và tình cảm tới những vị thực khách.

Và đến bây giờ, khi tự mình đứng trong bếp, tôi mới thấy nấu một món ngon mệt mỏi nhường nào. Vậy mà suốt những năm qua, mẹ luôn tỉ mỉ nấu những món ngon tôi còn nhớ đến giờ, và tôi càng thấy thấm thía hơn, thứ gọi là ‘hương vị tình thân’.

Hà Nội, 27/01/2023.