KHI TUYỂN DỤNG “BIẾN TƯỚNG” THÀNH “CUỘC TRAO ĐỔI”

Một trong những điểm nổi bật của Việt Nam là dân số đông và trẻ, đây là điểm mạnh về nguồn lao động dồi dào, hơn nữa là nhiều tiềm năng khi mà Việt Nam chúng ta rất coi trong về giáo dục và phát triển thế hệ trẻ. Nói đến đô thị hóa ở Việt Nam, một trong những nguyên nhân cốt lõi của sự phát triển này cũng là nhờ dân số đông. Vậy với một nền kinh tế, khu vực có điểm mạnh về lao động trẻ, dồi dào, mức độ giáo dục trong khu vực ấy gần như đồng đều thì có lợi và có hại gì cho một nền kinh tế?

Đô thị hóa ở Việt Nam là nhờ dân số tăng nhanh, điều này làm mất đi tính bền vững của một nền kinh tế. Khi một nền kinh tế phát triển, nguồn lực dồi dào, nhưng không có đủ công việc cho nguồn lực ấy thì trong nội tại nguồn lực xảy ra sự cạnh tranh khốc liệt. Điều này là tất yếu. Về cơ bản mà nói, khi một công ty tuyển dụng một vị trí Nhân sự yêu cầu kinh nghiệm từ 0 - 5 năm nghiệp vụ chuyên môn cơ bản về Lương, Thuế, Bảo hiểm, Tuyển dụng, thì có nhân viên đi làm được từ 1 đến 5 năm đáp ứng được công việc này, chưa kể đến những bạn sinh viên mới tốt nghiệp cũng có thể đạt được tiêu chí cơ bản của nhà tuyển dụng nếu có kỹ năng, tinh thần học hỏi tốt. Lúc này, giữa những cạnh tranh như vậy thì lý do nào khiến nhà tuyển dụng chọn một ứng viên? Giữa 20 ứng viên đều có nghiệp vụ tương đương nhau, lý do nào khiến họ chọn bạn? Một cuộc phỏng vấn được đưa ra để nhà tuyển dụng có thể đặt những câu hỏi với ứng viên để kiểm tra độ chuyên môn, tính cách, thái độ xem ứng viên có phù hợp với môi trường đó hay không. Nhưng việc bạn có nằm trong danh sách 20 ứng viên được “gọi đi phỏng vấn” hay không nó là một chuyện khác.

Trong bài viết này, mình chỉ xoay quanh yếu tố đầu tiên, họ là nhân sự của công ty. Nhắc lại vấn đề cốt lõi trong bài viết này là làm thế nào bạn là người được chọn đi phỏng vấn. Một chuyên môn khá tốt, không, một công việc không đòi hỏi chuyên môn vừa đủ thì đối thủ của bạn là cả trăm người chứ không chỉ 10,20 người; một cover letter hay đủ để gây ấn tượng với nhà tuyển dụng, yếu tố chính đáng để chọn bạn nhưng không phải nhà tuyển dụng nào cũng để ý đến một cover letter, lúc này cơ hội của bạn là may rủi; mức lương đề xuất, vấn đề di chuyển của bạn. Ok bạn có thể cover tốt những yếu tố đó. Nhưng người sàng lọc lúc này không quan tâm, bởi “họ có rất nhiều ứng viên” lúc này làm thế nào để bạn thuyết phục được người sàng lọc CV này đưa bạn một cơ hội vào vòng phỏng vấn?! Một vấn đề mà người ta thường né tránh, nhưng là vấn đề đã xảy ra, đang xảy ra ở thị trường tuyển dụng ở Việt Nam: kết nối với người đăng tuyển, sàng lọc ứng viên để có một cơ hội vào vòng trong.

Người ứng viên đưa ra các câu như sau với người sàng lọc: “Công việc này cơ bản của vị trí này rồi, hầu như ai cũng làm được”, “Vị trí này lương có ngon không anh/chị?” và

Nếu người sàng lọc CV đồng ý nhận % thì sao? Và nếu người sàng lọc CV là nhân viên nhân sự, trưởng bộ phận nhân sự, người quyết định một phần vào tính đậu/rớt của một ứng viên thì sao? Trong cuộc phỏng vấn họ sẽ có thái độ rất thiện chí, bắt tay với nhau cùng có lợi, thêm một chút tích cực, thúc đẩy vào những câu hỏi của “Người phỏng vấn chính - một người chuyên môn trong lĩnh vực bạn ứng tuyển, hay một ông Quản lý”; thể hiện thái độ ứng biến giúp bạn khi bạn có những câu trả lời chưa được “Người phỏng vấn chính” đánh giá cao cho lắm. Và kết thúc 20 người được gọi đi phỏng vấn, họ bắt đầu những nhận xét

Có lẽ thế hệ gen Z sẽ cảm thấy khá bất ngờ vì chẳng khác nào một cuộc “mua và bán” nhưng thực tế nó đang diễn ra, nhất là với những công việc cạnh tranh, nguồn lực dồi dào: Nhân sự tuyển dụng, Nhân sự Hành chính, Kế toán xuất hóa đơn, Nhân viên Kho, Lao động phổ thông, Lái xe nội bộ… nổi bật ở các vùng nhiều Khu công nghiệp.