Thưa các bạn, trước khi đọc bài viết này, tôi muốn thông báo cho mọi người về hai điều. Đây cũng chính là thứ còn quan trọng hơn cả cái bài viết này nữa. Thân Thứ nhất :Tôi là một người mới tập viết vì vậy nên văn phong của tôi lủng củng , nhàm chán, dài dòng và sai sót nhiều nên mong các bậc tiền bối thông cảmThưa hai :Cũng vì là mới tập viết, tài hèn đức mọn nên chẳng thể có được cái học thức rộng lớn như nhiều vị tiền bối khác.Vì vậy bài viết của tôi cũng chỉ là nêu ra vài ba câu hỏi ngớ ngẩn về vài chuyện trong cuộc sống và trong cái sự học của tôi mà thôi.Cũng rất mong các vị tiền bối thông cảm cho sự ngu muội này
Tèo đang chơi trong nhà thì bỗng nghe tiếng gọi của ông bèn vội chạy ra ngoài.Thấy Tèo chạy ra ông ra hiệu cho Tèo ngồi xuống và nói :"Cháu ơi, hai con chó nhà ta đã già rồi, bây giờ không sinh đẻ và canh nhà được nữa. Hay ta bán quách hai con ấy đi, mua hai con giống giống thế.Chắc chắn sẽ có lợi hơn".Tèo nghe ông kể như vậy, vốn trong lòng quý hai con ấy lắm bèn nói :"Thưa ông cháu thấy ông hay đọc sách của người xưa.Ấy này cháu trích lại một phần, ông nghe rồi quyết định ạ".Nói sau Tèo nhìn ông và bắt đầu kể :" Đức Khổng-Tử ra chơi ngoài đồng, thấy một người đàn bà đứng khóc nỉ non ở chỗ bờ đầm. Đức Khổng-Tử lấy làm lạ, bảo học trò hỏi vì cớ gì mà khóc.Người đàn bà nói: "Độ trước tôi cắt cỏ thi, tôi đánh mất cái trâm cài đầu bằng cỏ thi, cho nên tôi khóc."Đức Khổng-Tử hỏi: Đi cắt cỏ thi, mà mất cái trâm bằng cỏ thi, thì việc gì mà phải khóc? Người đàn bà nói: Không phải vì tôi đánh mất cái trâm cỏ thi mà tôi khóc; tôi sở dĩ khóc, là tôi thương tiếc một vật cũ, dùng đã lâu, mà ngày nay không sao thấy được nữa.Khổng Tử Tập NgữGIẢI NGHĨA....Cỏ thi: một thứ cỏ giống như cỏ le, thân tròn ruột vuông, lá nhỏ mà dài, cạnh sắc, hoa tựa như hoa cúc, trắng hay đỏ phớt, người ta hay dùng cuống cỏ để bói dịch gọi là bói cỏ thi. Ở nước ta, núi Quyền Sơn (Hà Nam) cũng có cỏ thi.LỜI BÀNCái gì đã là của mình, mình có bụng yêu, mà lỡ khi mất, thì về sau dù có được cái khác giống như thế, hay hơn thế, mình cũng không thể sao yêu cho bằng. Thường, lại chỉ vì thấy cái mới mà hồi nhớ đến cái cũ, sinh ra chạnh lòng, nên câu ta thán, có khi ngậm ngùi thương khóc nỉ non. Tại sao vậy? Tại đối với mình, cái của mất không chỉ có giá của mà thôi, lại hình như còn có một phần tâm hồn mình hay tâm hồn người để lại cho mình ngụ ở trong nữa. Sự cảm động đầu tiên bao giờ cũng là sự cảm động hay nhất, bền nhất. Ôi! Cáo chết ba năm quay đầu về núi, con người ta, dù cho lông bông xiêu bạt đến thế nào, còn có chút tâm tình cũng không sao quên được gốc tích xứ sở mình. "Hồ mã tê bắc phong, Việt điểu sào nam chi". Con ngựa rợ Hồ (phía bắc nước Tàu) thấy gió bắc còn cất tiếng kêu, con chim đất Việt (phía nam nước Tàu) chọn cành nam mới chịu làm tổ, huống chi là người mà lại quên được nguồn gốc ư "Sau đó Tèo hỏi ông :"Ấy là người xưa người ta quan trọng đến cái gốc tích,quê hương cũng bắt nguồn từ cái lòng, cái tâm hồn đã dành cho nó.Ấy vậy mà nay cái lòng,cái tâm hồn dành cho thứ gì không được nhiều như gốc tích,quê hương không day dứt mà bỏ đi vì cái lợi.Ấy đến khi mất cái gốc tích, quê hương thì liệu còn có cái sự vấn vương nữa hay không?".Ông Tèo thấy cháu mình nói vậy bèn trầm ngâm.
Câu hỏi thứ hai :Theo các bạn Tèo nói liệu có đúng hay không? Làm sao để ông Tèo thuyết phục Tèo bây giờ?
Thân