Tự do vùng vẫy nơi chân trời
Tự do vùng vẫy nơi chân trời
Xin dành tặng bài viết này cho những ai đang cân nhắc sống cuộc đời freelancer. Đúng như tên gọi của nó, tự do! và chủ yếu là tự lo, tự tạo chông gai, tự overthinking, tự vượt qua và tất nhiên tự hạnh phúc! Here we go!
1. Đi làm fulltime lĩnh vực định làm freelance: Nghe hơi lạ nhưng thực tế giá trị của việc đi làm fulltime là rất rất rất lớn vì có những thứ mình không thể tự biết được. Mình nghĩ là trước đi khi định làm freelance thì nên đi làm fulltime 2-4 năm để có nền tảng, mối quan hệ và backup tài chính. Công việc fulltime sẽ cung cấp cho bản thân rất nhiều bài học về quy trình làm việc, thương lượng giá cả, mối quan hệ để lấy mối làm riêng,... và trải nghiệm đi làm có kỷ luật để từ đó sau này tự xây dựng kỷ luật bản thân, quản lý công việc và thời gian. Và thật tình, có đi làm fulltime sau này nói chuyện với khách hàng nghe cũng thuyết phục hơn.
2. Tiền, tiền và tiền: Hmm chắc chắn rồi vì tiền bạc khi làm freelance không về đều đặn hàng tháng, lúc đó mình không phải nhân sự chính của công ty nên phải chấp nhận cũng không nằm trong top ưu tiên của họ. Vậy nên để sống được đến ngày cầm tiền freelance trong tay, chúng ta cần có quỹ dự phòng.
3. Kiến thức cơ bản về hành chính: Cụ thể ở đây là thuế thu nhập cá nhân, các loại hợp đồng lao động, các loại bảo hiểm như rút bảo bảo hiểm thất nghiệp, rút bảo hiểm một lần, tự mua bảo hiểm y tế... Lúc này, không công ty nào làm cho mình nữa, thì mình phải tự làm thôi. Cứ mỗi mùa thuế đến, hãy check ITax để hòa chung không khí tấp nập đi xin chứng từ, đừng để nợ thuế!!! Điều khoản hợp đồng đọc cho kỹ nhất là term trả tiền :)))) Lúc túng quẫn, tiền bảo hiểm XH rất hữu ích. Ai đi vay bank như mình thì còn phải học thêm kiến thức tài chính...
Mình rất ngán ngẩm làm Paperwork, nhưng không làm không được!
Mình rất ngán ngẩm làm Paperwork, nhưng không làm không được!
4. Những kỹ năng mềm cơ bản: 3 tên anh tài bao gồm quản lý thời gian, quản lý công việc và xây dựng networking. Lúc này mình tự do rồi, không ai sắp xếp cho mình nữa mà cám dỗ thì ở xung quanh 24/7. Sơ hở là có thể nằm, ăn vặt và xem phim mà không bị ai nhòm ngó. Đây chính là cái bẫy!!! Ngược lại, freelance cũng bị cuốn vào guồng công việc không có hồi kết bởi suy nghĩ của những người dùng lao động freelance "freelancer là làm việc bất kể thời gian, lao động 24/24 thâu đêm suốt sáng nên job gấp cứ brief freelancer". Và có 1 kỹ năng nữa, kỹ năng tự bảo vệ bản thân trước những khách hàng "ngang ngược", lúc này chúng ta cũng không có sếp để cầu cứu nữa rồi. Thương lượng, quyết đoán, win-win, chuyên môn vững sẽ giúp chúng ta vượt qua. Còn nữa, hãy bổ sung kỹ năng Sale để tự sale chính mình.
5. Hồ sơ cá nhân: Bình thường mình có port, có CV rồi phải không ah? Tốt, hãy làm nó đẹp, đẹp nữa và đẹp hơn để đi chào hàng. Và bổ sung thêm 1 thứ rất quan trọng nữa là Ratecard - bảng chi phí những dịch vụ bạn có thể cung cấp kèm theo quy trình làm việc của bạn. Khi nhận được brief của KH, có ratecard sẵn đi kèm thì việc chốt deal sẽ nhanh gọn hơn, không mất thời gian để cân nhắc.
6. Đừng đi 1 mình, hãy đi cùng nhau: Thành lập team Freelance riêng cũng rất có lợi để cùng nhau gồng gánh và làm được nhiều việc hơn. KH cũng lười đi kiếm freelance cho từng task lắm ah, nên nếu bạn có 1 team và offer đa dịch vụ cho họ thì tuyệt vời!!! Bên cạnh đó, hãy join nhiều group freelance khác nhau để xem "thế giới ngoài kia đang làm gì".
7. Học, học nữa, học mãi để duy trì KH: Đúng vậy, học thêm thật nhiều thứ hay ho để làm được nhiều hơn và tốt hơn, để KH thấy phải book bạn làm lâu dài cho họ. Thị trường freelancer cạnh tranh khốc liệt không kém gì nhân sự fulltime, đôi khi là còn hơn. Vậy nên việc tìm kiếm và duy trì KH rất rất quan trọng. Đôi khi chỉ cần 1-2 KH retainer là đã đủ ấm no rồi.
8. Tầm nhìn: Mục này là mở rộng. Bạn muốn freelance đến bao giờ? Mục đích lao động của bạn là gì? Kế hoạch xa cho những công việc này là gì? Bạn muốn làm chủ không? Nếu muốn quay lại làm fulltime thì như thế nào? Hãy cho mình 1 kế hoạch backup bởi lẽ không phải ai làm freelance toàn thời gian cũng thuận buồm xuôi gió.
Chúc cho tất cả chúng ta kiếm được thật nhiều tiền từ nhiều nguồn công việc thú vị khác nhau. Dù là fulltime hay freelance, cũng hãy chọn những công việc mình yêu thích và làm tốt để mỗi tỉnh dậy là một ngày vui.
Sophie